Hukuki ve ekonomik tasarruf

Bir gelirin elde edilmiş sayılabilmesi için hem o gelir üzerinde hukuki bir hak (alacak hakkının doğması) hem de ekonomik olarak o gelirden fiilen yararlanabilme imkânının (tasarruf yetkisinin) birlikte bulunmasını ifade eder. Menkul sermaye iratlarında GVK m. 75 kapsamında elde etme bu ikili ölçütle belirlenir.

Uygulamada, örneğin bir faiz alacağının vadesi gelmiş ve ödenmiş olması her iki koşulu birden karşılar. Salt vade dolması (hukuki hakkın doğması) yeterli olmayıp, ekonomik tasarruf imkânı da gerçekleşmelidir; bu durum tahakkuk esasından daha katı, salt tahsilat esasından ise daha geniş kapsamlı bir ölçüttür.